Jump to content

mantik

Members
  • Posts

    941
  • Joined

  • Last visited

  • Days Won

    31

mantik last won the day on September 27

mantik had the most liked content!

Reputation

44 Excellent

Contact Methods

  • Website URL
    http://www.dusuncedunyasi.net

Profile Information

  • Gender
    Not Telling

Recent Profile Visitors

4,552 profile views
  1. Evet, bir ara oldukça hareketlenmişti ateizm Türkiye'de. Ateistforum'un da en yoğun olduğu yıllardı onlar. 2008 ile 2015 arası diyebiliriz muhtemelen. Bu platfomlara ilgi çoktu, pek çok forum ve tartışma ortamı vardı, bu konularda facebook sayfaları açılıyordu, hatta 2014'te ateizm üzerine dernek bile kurduk Türkiye'de ateistler olarak. Dernek hala devam ediyor bilgiğim kadarıyla. Arada bir aldıkları tehditler, sayfalarının kapatılması ve aylarca kapalı kalması, bazı üyelerin yaşadığı yasal problemler, vs oldukça problem yaşadılar ve muhtemelen yaşıyorlar da hala. Ama hala devam ediyorlar. Çeşitli etkinlikler düzenliyorlar, youtube'da aktifler, ve ana akım bir kurum haline gelmiş durumdalar gibi duruyor. Ama aynı zamanda ilgisizlikten ve maddi sorunlardan dolayı kapanma noktasına geldiği haberlerini de görmüştük geçtiğimiz yıllarda. Özellikle ülkedeki politik durumun kötüleşmesi sebebiyle insanlar biraz korkudan, biraz da önceliklerinin değişmesinden dolayı bu konuya daha az ilgi göstermeye başladılar gibi duruyor. Bunu Ateistforum'un popülaritesinin azalmasında da gördük. Son yıllarda gittikçe daha az takip edilir oldu. İnsanların ateizm konusuna ilgisi azaldı. Ama asıl soru da burada aslında. Tam olarak nedir olan biten? Ateizme ilgi mi azaldı gerçekten? O dönemde henüz yeni birşey olduğu için popülaritede önce tepe yapıp sonra inişe mi geçti? Ya da insanlar o döneme göre daha fazla mı korkmaya başladılar ateizmle ilgilenmekten? Veya hükümet bu dernekle veya ateizmle ilgilenen tüm aktivistleri davalar ve yasal takiplerle bezdirip, korkutup, sindirdi mi? Bu yüzden mi ilgilenen kalmadı? Ya da, popüler olduğu ve büyüdüğü dönemde henüz ülke için umut vardı ve bu yüzden laik ve din muhalifi kesim canla başla mücadele ediyordu da, sonradan, özellikle de AKP ve Tayyip Erdoğan tüm politik rakiplerini sindirip, yasama, yürütme ve yargının hepsini kontrol altına alıp ülkeyi bir nevi diktatörlük haline getirdiği ve ülkedeki demokrasiyi yıprattığı için mi insanlar umutlarını ve motivasyonlarını yitirdiler? "Demokrasi bile elden gitmişken, ateizmle mi uğraşacağım" diye mi düşünmeye başladılar? Ülkede ateizmden çok daha önemli sorunların olduğunu görüp, "Ateizm gibi bir konunun bu ülkeye tanıtılması bizim için lüks, biz önce laikliği ve demokrasiyi kurtaralım" diye mi düşünmeye başladılar? Bence en önemli faktör sonuncusu. Yani yukarıdaki son birkaç soru ile gündeme getirdiğim problem. İnsanlar, ateizm gibi bir konuyla uğraşmanın, bu memlekette lüks olduğuna, demokrasinin bile tehlikeye girdiği bir ortamda bu konu ile uğraşmanın boş olduğuna kanaat getirdiler. Bir yandan da kendilerini yenilmiş hissettiler, ve yıldılar. Biraz da korkup sindiler. Bekleyiş moduna geçtiler. Çünkü, ateizm konusunda görünür aktivite azaldı belki ama aslında perde arkasından hala devam etti. Sadece geri plana düştü biraz. Mesela, Ateistforum'da yazanlar azaldı, ama okuyucu olarak takip edip eski sayfalarını, arşivlerini karıştıranların sayısında bir azalma olmadı. Sonra mesela benim Ateizmi Anlamak kitabım yüzlerce web sayfasına ücretsiz indirilebilir olarak yüklenmiş durumda ve kitaba olan ilgi hala devam ediyor. Şu ana kadarki indirilme miktarının yüzbinleri geçmiş olması lazım. (Kitapla ilgili maddi kaygımız olmadığı için yayıncı da ben de ücretsiz indilmesi konusunun üzerine düşmedik). Aynı zamanda da, ülkede özellikle gençliğin ateizme yönelişinde bir azalma olmadı, tam tersi artış oldu. Hatta bunu dinci kesim de görüp itiraf etti, hatta bu konuda defalarca alarm zillerini çaldılar. Sürekli gündeme getirip konuştular, hala da konuşuyorlar. Bu konuyla ilgili sayısız haber ve makale var. Gençliğin dinden uzaklaşması ve ateizme yaklaşması muhafazakar kesimi çok endişelendiriyor. Yani anlayacağınız, görünür aktivite azalmasına azaldı, ama eski çabaların ve aktivitelerin meyvesi toplanıyor. Bu sadece bir geri çekiliş belki de. Hani hep öyle olur, mesela borsa endeksi tepe yaptıktan sonra bir düşüş yapar, yeni bir tepeye çıkmadan önce. Belki de o düşüşteyiz şu anda. Sadece şu anki politik durumun geçmesini bekliyoruz belki de. Elbette AKP bir gün iktidarı kaybedecek, ya da Tayyip Erdoğan eninde sonunda gidecek, en azından ömrünün sonuna geldiği için gidecek, başka türlü gitmese bile. Yani belki de beklenen o durumdur, o ortamdır. Bu geri çekilişten sonra daha yüksek bir tepe gelecek belki de. En azından ben bu şekilde iyimser düşünmeyi tercih ediyorum.
  2. Ateistforum’un kurucularından olduğum ve Ateizm konusunda kitap yazdığım için eskiden beri arada bir benimle bağlantı kurulup sorular sorulmuştur, Türkiye’de ateizmin durumuyla ilgili. Yerli ve yabancı kaynaklara çok sayıda röportaj verdim geçmişte. BBC’nin hazırladığı bir belgeselin Harun Yahya ve İslami Yaratlışçılık bölümüyle ilgili kendilerine danışmanlık falan da yapmıştım zamanında. Bu tür konular olduğu zaman, Amerika’da yaşayan bir Türk Ateisti olarak (ve bu konularda en azından geçmişte aktif olmuş biri olarak) özellikle Batılı araştırmacılar bilgi aradığı zaman dönüp dolaşıp beni buluyorlar sıkça, bu konulardaki sorularını cevaplayabilecek bir kişi olarak. Şimdi de yine böyle bir durum ortaya çıktı. Kanada’nın göçmenlik ve mülteci bürosu, Türkiye’de ateizm ve ateistlerin durumuyla ilgili bir araştırma yapıyor, ve bilgi topladıkları çeşitli kaynaklardan biri olarak benimle de bağlantı kurmuş durumdalar. Türkiye’de ateistlerin yaşadığı sorunlarla ilgili genel bilginin yanı sıra, özellikle de aşağıdaki sorular çerçevesinde bilgi istiyorlar: 1. Türkiye’de, fakat özellikle İstanbul’da, devlet kurumları ve otoriteler ateistlere nasıl davranmaktadır? 2. Türkiye’de, fakat özellikle İstanbul’da, halk ateistlere nasıl davranmaktadır? 3. Türkiye’de, vatandaşların dinsel etkinliklerini devlete bildiren yerel milisler (silahlı sivil gruplar) var mıdır? Bu soruları cevaplayan ve genel bilgi veren bir yazılı rapor hazırlayacağım kendileri için bu konuda. Bu soruların cevaplarında bana yardımcı olur musunuz? Ateistforum ve Düşünce Dünyası’nın siz takipçilerinin bu konularda neler bildiğini ve neler düşündüğünü merak ediyorum. Ateistlerin devlet ve halk tarafından rahatsız edildiği spesifik örnekler, ve ateistleri devlete gammazlayan silahlı gruplar türü basında çıkmış haberler falan varsa, onlara verebileceğiniz linkler de makbule geçecektir. Bu raporu kendilerine en son 25 Ekim’de ulaştırmam gerekiyor. Her türlü verebileceğiniz bilgi ve yardım makbulümdür. Teşekkürler.
  3. Benim kitabımı oku, yine ateist olursun: http://www.bilimvedin.net/ateizmi-anlamak-kitabini-edinme-secenekleri/ Ciddi söylüyorum. Kitap satıp para kazanayım diye demiyorum. Bir sürü ücretsiz indirilebilir kopyalarını da koymuşlar okurlar benim kitabımın sağa sola. Yayıncıyla zamanında konuştuk, bunları kaldırtmak için uğraşsak mı falan diye. Sonra da, zaten kar kaygısıyla yazılmış bir kitap olmadığından, bırakalım dursun dedik. Ücretli alırsanız tercihimiz tabi. Bağnazlıkla yapılan savaşa ufak bir katkı olur. Pek çok okur söylüyor, kitabı okumadan önce de dindar değildim ama agnostik, panteist, vs idim, kitabı okuduktan sonra kendime ateist demeye başladım diyen çok kişi var.
  4. Ortalama bir vatandaşa bilim ve bilimsel prensipleri yeterince öğretmek istiyorsak nasıl bir yol izlemeliyiz? Bu konuda şimdiye kadar harcanan çabaların çoğundaki temel sorunlardan biri bilimin zor olduğu ve sadece uzmanların bileceği birşey olduğu fikri ile savaşılmaması. Yani halk böyle düşünürken, bilimi halka indirmeyi görev edinmiş popüler bilim yazarları ve benzerleri de bu önyargıyla çarpışmak için birşey yapmıyor, tam tersi içten içe hoşlarına bile gidiyor bilimin o tür bir elit uğraş olarak görülmesi, ve dolayısıyla kendilerinin de o saygın ve elit dünyadan sayılmaları. Halbuki, bu konu aşılması gereken temel psikolojik engel bana göre. Elbette bilimde gerçek uzmanlık çok uzun yıllar sürecek bir eğitimi ve büyük bir özveriyi gerektiriyor. Bundan kimsenin şüphesi yok. Ama temel bilimsel prensipleri bahsettiğimiz düzeyde anlamak hiç de o derece uzun sürecek bir iş değil, ve o derece zor bir iş değil. İnsanlar bunun zor olacağını farzettikleri için hiç ilgilenmiyorlar bile. Aynı zamanda bu karar konusunda kendilerini iyi hissedebilmek için, bilime ve bilimle uğraşanlara karşı başka önyargılar da geliştiriyorlar. Filmler, diziler ve popüler medya da bu önyargıları pekiştiriyor sürekli. Bu önyargılardan kastettiğim, bilimle ve bilimsel konularla uğraşanların, bu konulardan anlayanların, inek, sosyal açıdan tuhaf, topluma ayak uyduramayan, bu konuda iyi olup günlük hayatla ilgili diğer her konuda kötü olan kişiler olarak lanse edilmeleri. Filmlerdeki tipik yakıştırmalardan bahsediyorum. İngilizce tabiri ile "nerd"ler ile, "popüler" gençler arasındaki o ayrım mesela. Bu konu, eskiye göre daha iyi aslında günümüzde. Yani son dönemleri filmlerinde ve dizilerinde "nerd"ler eski zamanlara göre daha saygın kişiler. Hatta pek çok durumda artık hikayenin asıl kahramanları falan durumundalar. Ama bunun yine de farklı ve ayrıcalıklı bir durum olduğu ve diğerlerinin bilim konusunda benzer anlayış düzeyine ulaşamayacağı hala temel bir kabul ve hala zihinlere işlenen bir önyargı. Bu konu böyle algılandığı sürece, çoğu kişinin de bilimi ve bilimsel konuları öğrenme ve anlama konusunda yeterli motivasyonu olmayacaktır. Dolayısıyla, popüler bilim yazarları ve bilimi halka indirmeyi prensip edinmiş kişilerin dikkat etmesi ve savaşması gereken konulardan biri bu. Hatta, bilimsel prensipleri anlatmaya ayrıcakları vakit kadar, belki daha fazlasını bu önargıları kırmak için ayrımaları gerek bana göre. Bilimle ilgilenmeyen, bu işi ineklere ait görüp kendisini bu konuda hem yetersiz gören, hem de bu konuda uğraşmayı tercih edilmez bir aktivite olarak gören gençlerin nasıl olup da bu konuları kolayca öğrenip herkesi şaşırttığını, ve popülaritelerinden de birşey kaybetmediklerini gösteren, bu tür hikayeleri ve temaları işleyen yeni diziler, filmler, youtube videoları, vs yapılmalı. Bilimle ve bilimsel konularla ilgilenmek, ingilizce tabiriyle "cool" hale getirilmeli. Gençlerin gözünde iyi ve popüler bir uğraş olmalı yani. Başlangıç noktası bu olmalı. Daha gerisi de var. Onları da ayrıca, başka zaman yazacağım.
  5. Evet ama bir insan kendisini yoğurup ortaya çıkaran tüm faktörlerin bir ürünü. Sadece genetik yapısı ve fiziksel bünyesinin değil. Bebekken ormanda kaybolan ve anne babası öldüğü için hayvanlar tarafından büyütülen iki kardeş bulmuşlardı bir tarihte. Bunun başka örnekleri de var. Bu şekilde insan toplumundan kopuk büyüyenler, bırakın konuşmayı, doğru dürüst yürümeyi bile öğrenemiyor. Dört ayak üstüne koşmaya çalışıyor. Hele de ahlaki kaygılar ve prensipler gibi tamemen soyut ve insan toplumunun bünyesinde öğrenilip benimsenecek şeylerden elbette tamamen kopuk olacaktır bu kişiler mesela. Ama insanlığı incelerken, tipik bir insanın temsilcisi olarak bunları alıp ona göre sonuç çıkarmak doğru olmayacağına göre, insanı insan yapan bir ölçüde de toplum içinde öğrendikleridir. Buna o tür sosyal şartlanmalar da dahil olacaktır. Dolayısıyla, bence nasıl bakarsak bakalım, insanın güç sahibi olursa mutlaka acımasız ve bencil olacağını söyleyemeyiz bence. Bunun o tür örnekleri de çok olacaktır elbette, ama tam tersi örnekleri de olacaktır. Yüzde olarak nasıl olur durum bilemiyorum. İlginç bir araştırma konusu olabilir bu. Ama araştırılması pek mümkün veya pratik olan bir konu değil.
  6. Nietzsche'nin düşünce tarzını yansıtan fikirler bunlar. Ben katılmıyorum. Çünkü, çoğumuz diğer insanlar karşısında mutlak güçlü değilsek de, bazıları karşısında yeterince güçlüyüz. Hepimizin kendimizi çevremizdeki herkesten daha güçlü hissettiği yerler, ortamlar var. En azından çocukların bulunduğu bir ortamı düşünün. O ortamda bir yetiştin olarak çevrenizdeki herkesten çok daha güçlüsünüzdür. Burada fiziksel güçten bahsetmiyorum sadece. Her türlü güç. Kendilerine zarar verip, bir karşılık görmeyeceğimizden emin olacağımız türde bir güç. Ama buna rağmen çoğumuz yine de olmadık yerde başkalarına zarar vermemeyi seçeriz. İnsanlar olarak milyonlarca yıllık bir evrim sürecinin içimize işlediği bir içgüdü bu. Toplum olarak başkalarının desteğiyle yaşamanın diğer alternatiflere göre daha avantajlı olması sebebiyle yaşam tarzımıza işlemiş bir eğilim başkaları ile geçinmeye çalışmak. Başkalarıyla geçinebilmek için ise en önemli gereksinim gereksiz yere başkalarına zarar vermemek elbette. Bu sebeple insanlığın ahlaki prensiplerinin temeli bu konu. Tabi insanlar kompleks varlıklar. Aynı zamanda bencil yönleri de var. Bu yüzden de eline güç geçtiğinde ahlaki prensipleri terkedecek insanlar da çok. Ama bunu genel bir kural, veya çoğu kişinin sahip olduğu bir eğilim olarak görmek ne kadar doğrudur emin değilim.
  7. 3. Bölüm İniş İnişleri problemsiz gerçekleşti. Yerleşim yerlerinden oldukça uzak, insanların kolay kolay işleri düşüp uğramayacakları, ormanlık ve kayalık bir alana indiler, ve aracın kamuflaj modunu aktive ettiler. Bu modun özelliği, bakılan açıya bağlı olarak, aracın öbür tarafındaki görüntüyü bu tarafa yansıtmasıydı. Bir nevi görünmezlik özelliği yani. Tabi mükemmel işleyen bir teknoloji değildi. Örneğin aracın çok yakınına yaklaşıldığında bir tuhaflık olduğu anlaşılıyor ve görenler orada birşey olduğunu farkediyordu. Ama yeterince uzaktan bakıldığında, bir bukalemunun bulunduğu ortama kamufle olmasına benzer şekilde, orada olduğu farkedilmiyordu. Televizyon yayınlarından gördükleri sırt çantalarına mümkün olduğunca benzetilmiş birer çantayı sırtlarına alarak, yakındaki bir yerleşim merkezine doğru yola koyuldular. Bu realite kendilerininkine o kadar benziyordu ki, dağlar, taşlar, doğa, ormanlık arazi, hayvanlar, vs aşağı yukarı aynı görünüyordu. Kendileri ise, kıyafetleri hariç zaten gayet normal ve buralı görünüyorlardı. Kıyafetleri ise, kendi geldikleri realiteden olduğu için, 21. yüzyıl Amerika'sında alışılmış türde kıyafetlerden farklıydı farklı olmasına, ama çok da göze batmayacağını düşündüler, ve ilk fırsatta değiştirmeyi planladılar. İkisinin de üzerinde, rahatlık açısından tercih ettikleri şalvara benzer pantolonlar, ve üstlerinde de gömlekler vardı. Fakat desen ve görüntü olarak Anadolu kıyafetlerini andıran bu giysiler, günümüz Amerikasında fazla karşılaşılacak türde kıyafetler değillerdi. Yanlarında bulunan, küçük besin tabletleri sayesinde kendilerini uzun süre tok tutabileceklerdi. Su ise, yolda karşılaştıkları akarsularda bolca mevcuttu. Yanlarında getirdikleri dezenfekte edici kimyasal maddeleri kullanarak, derelerden buldukları suyu içilir hale getirip kullandılar yol boyunca. Bir günden fazla süren bir yürüyüşten sonra küçük bir Amerikan kasabasına vardılar. Saat sabahın erken saatleriydi. İlk iş olarak para bulmaları gerekiyordu. Yaptıkları araştırmalarda hangi değerli metallerin ve az bulunur taşların para edeceğini öğrenmişlerdi. Bu yüzden yanlarında altın ve platin gibi metaller, ve zümrüt ve elmas gibi taşlar getirmişlerdi. Bir kuyumcuya girip, bir değerli taş bozdurdular. Fakat bu işlem umduklarından zor oldu. Kıyafetlerinden ve davranışlarından buralı olmadıkları belli oluyordu. İngilizce konuşmalarına rağmen, konuşmaları aksanlıydı ve zor anlaşılıyordu. Fakat Amerikalılar, turizm maksadıyla dünyanın dört bir tarafından gelen kişilere alışık olduğu için, Eda ve Kaan sadece uzak diyarlardan gelen birer turist gibi göründüler kuyumcuya, dolayısıyla, ortada çok da tuhaf bir durum yoktu. Ellerine geçen parayla, gidip başka bir dükkandan kıyafet alışverişi yaptılar. Üzerlerine birer tişört ve kot pantolon alıp, mağazanın içindeki kıyafet değiştirme odalarında üstlerini değiştirdiler, ve ödemelerini yapıp oradan da çıktılar. Şimdiye kadar herşey problemsiz gidiyordu. Sadece uzaklardan gelmiş birer turist gibi görünüyor ve davranıyorlardı. Ki zaten prensip olarak öyle oldukları da söylenebilirdi. Sonra da kalacak yer arayışına girdiler. Yine yaptıkları araştırmalar sonucunda, han ve kervansarayların bu dünyada ve bu ülkedeki karşılığı olan yerlerin oteller ve moteller olduğunu biliyorlardı. Bir basit motel buldular ve bir oda isteyip, odalarına çekildiler. Sonraki birkaç günlerini odada televizyon seyrederek ve kasabada yürüyüş yaparak geçirdiler. Gördükleri farkları not edip, aralarında konuşuyorlardı. Bir fark, insanların kıyafetleri konusundaydı. Resmi kıyafetler, kendi dünyalarında eski Osmanlının kaftanlarına benzer kıyafetlerken, burada erkekler için takım elbise, kadınlar için ise etek, ceket ve bluz idi. Günlük kıyafetler ise prensip olarak benziyordu, yani etek, pantolon ve gömlekler olmaları açısından. Fakat tarzlar uyuşmuyordu elbette. Geldikleri dünyada daha oryantal, ve orta doğu görünümlü kıyafetler modayken, burada bildiğimiz çağdaş kıyafetler modaydı. Başlara ise burada ya hiçbirşey takılmıyor, ya da nadir olarak beyzbol şapkası ve benzeri tür, daha çok güneşten koruma amaçlı şapkalar takılıyordu. Kendi geldikleri dünyada ise, erkekler için fes ve sarık hala az çok yaygın sayılırdı. Sarık dinsel bir sembol olma işlevini çoktan kaybetmiş, sadece moda ürünü bir kıyafet seçimiydi. Kadınlar ise, saçlarını kısmen kapatan, bazen sadece ince bir şerit görünümlü, renkli ve çoğu zaman tülden ve benzerlerinden yapılmış, saçı kapatmaktan çok bir aksesuar olma özelliğinde eşarp türü başlık ve örtüler kullanıyorlardı. Fakat genel olarak kadınların kıyafetlerinin, kendi geldikleri dünyada daha muhafazakar olduğunu, burada ise daha açık ve deriyi daha fazla gösteren türde olduğunu gözlemlediler ve not ettiler. Kendi dünyalarındaki gibi, burada da bilgisayarların çoğunu birbirine bağlayan bir bilgisayar ağı olduğunu biliyorlardı, ve daha fazla bilgi toplayıp araştırma yapabilmek için bir bilgisayar alıp odalarına getirmeleri gerekiyordu. Bir marketin elektronik araç bölümünde, dizüstü bilgisayarlar ve tabletler arasında seçim yapmaya çalıştılar. Hangisinden alacaklarını bilemediler. Konuşmaya dayalı arayüz yoktu bu realitedeki bilgisayarlarda. Kendi realitelerinde yapay zekanın daha gelişmiş olduğunu açıkça görüyorlardı. Sonunda ekrana dokunarak da kullanılabilen, fakat normal klavyesi de olan bir dizüstü bilgisayarda karar kılıp, alıp otel odalarına getirdiler. Biraz deneme yanılma, biraz gittikleri Starbucks ve benzeri kafelerde insanları gözlemleyerek, biraz da sorarak, telsiz internete nasıl bağlanacaklarını öğrendiler, ve kaldıkları otelde de bu hizmetin olduğunu bildileri için, otel odalarında interneti kullanabilmeye başladılar. İnternet bir bilgi hazinesiydi. Tuşlara basarak veri girmek baştan kendilerine zor gelse de, zamanla alıştılar ve bilgi edinmek için bilgisayarı bolca kullanmaya başladılar. Kaan kendi çalıştığı yüksek eğitim ve araştırma kurumlarının benzerlerine bu realitede üniversite denildiğini öğrenmişti, ve tarih konusunda, özellikle de orta doğu ve dünya tarihi konusunda uzman birilerini bulabilecekleri bir üniversite arayışına girdiler. İnternette çok fazla seçenek vardı bu konuda. Büyük üniversitelerden, kendi bulundukları kasabaya nistepen yakın sayılabilecek bir tanesini seçtiler, ve oraya girmeye karar verdiler. Tabi bunun için çok daha büyük bir yerleşim merkezine gitmeleri icap edecekti. Ama artık buna hazır olduklarını düşündüler, ve ulaşım seçeneklerini değerlendirdiler. Bu ülkede, herkeste özel arabalar vardı, ve fosil yakıt kullanıp havayı kirleten bu araçların fazlalığına hayret ettiler. Kendi realitelerinde toplu taşıma araçları çok daha yaygındı. Özel araçlar da vardı elbette ama günlük kullanım için çoğu kişi, çoğu zaman toplu taşıma araçlarını tercih etmekteydi kendi dünyalarında. Burada ise, bulundukları küçük kasabadan, daha büyük yerleşim yerlerine gitmek için bile pek bir toplu taşıma aracı seçeneği bulamadılar. Araç kiralayarak, kendileri sürmek suretiyle yolculuk yapmaları gerektiğini farkettiler. Fakat bu da problemdi, çünkü kendi realitelerinde araçlar sürücüsüzdü, ve istediğiniz yere sizi alıp götürebiliyorlardı. Burada ise, araba kullanmayı öğrenmeleri gerekecekti. Fakat bu da basit birşey olmayacağından, farklı seçenek aradılar, ve taksi tutmaya karar verdiler. Taksi ile daha büyükçe bir yerleşim merkezine gideceklerdi, ve orada toplu taşıma aracı bulabilecekler gibi gözüküyordu. Daha büyük yerlerde otobüs ve tren gibi toplu taşıma araçları vardı. Bu plana uydular, ve bir taksiye atladılar. Taksi sürücüsü kendileriyle sohbet etmeye çalıştı ve nereli olduklarını sordu. Doğu Avrupa dediler, ve çok fazla sohbet etmeden yolun bitmesini beklediler. Şöför ise, fazla konuşkan olmadığını gördüğü bu turistleri fazla rahatsız etmedi, ve istedikleri yere kadar kendilerini götürdü. Uzun bir yoldu bu, fakat ücretini almıştı. Dolasıyla, halinden memnundu. Sonunda, daha büyük yerleşim yerine vardılar, ve oradan bir trene binerek, Cincinnati denen bir şehre doğru yola çıktılar.
  8. Bilim günümüzde gittikçe özelleşmiş ve çok az kişinin anlayabildiği bir alan. Herhangi bir bilim dalını doğru dürüst anlayabilmek için doktora düzeyinde eğitim gerekiyor o alanda zaten. Doğru dürüst anlamayı bırakın, temel kavramları anlayıp, o alanda ne oldup bittiğini takip edebilecek düzeyde öğrenmek bile zor bilimi. Aslında o şeklinin çok zor olmaması gerekirdi. Yani en az lise düzeyinde bir eğitim alıp, sonra da popüler bilim dergileri ve kitaplarını takip edenlerin öğrenebileceği düzeyde bir bilim aşinalığından bahsediyorum. Bunun nispeten kolay ve yaygın olması beklenirdi. Ama öyle değil malesef hepimizin bildiği gibi. Çünkü lise mezunu olmak bile mesela, o düzeyde verilen eğitimin zihinlere kalıcı bir şekilde yerleşmesine yetmiyor. Hatta orada öğretilen temel bilimsel kavramlar bile doğru dürüst öğrenilmeden lise bitirilebiliyor. Sonuçta da mesela momentum korunumu, entropi, dalga-parçacık ikilemi gibi lise fiziğinde sözde öğretiliyor olması gereken konuların pek çoğundan habersiz kalıyor lise mezunlarının çoğu. Ya da güneş sisteminin, galaksinin ve tüm evrenin birbirine göre göreceli büyüklükleri gibi kavramlardan habersiz oluyor pek çok kişi. Veya hücre mi büyüktür atom mu gibi sorulardan afallayabiliyorlar. Bunlar çok mu önemlidir diye sorulabilir. Sınırı nerede çizmek gerektiği belki tartışılır, ama toplumda bilime belli bir düzeyde aşinalık çok temel bir gereklilik bana sorulursa. Çünkü bunun herkesi ilgilendiren, ve içinde yaşanan ülkeyi, hatta tüm insanlığı etkileyen yönleri var. Evrim teorisine karşıtlığı düşünün mesela, ve bunun bir ülkenin bilimsel geleceğine olan etkisini. Ya da güncel konular olarak, aşı karşıtlığı ve küresel ısınma gibi konuları düşünün. Temel bir bilimsel eğitim almış, ama bu eğitimin vermeyi umduğu birikimi hakkıyla edinebilmiş, ve sonra da kendisini güncel tutabilmek için arada bir de olsa popüler bilim dergi ve kitaplarını takip etmiş, belgeseller izlemiş bireylerden oluşan bir toplumda, ne aşı karşıtlığı bu düzeyde olurdu, ne de küresel ısınmaya olan inançsızlık. Bunlar ise tüm toplumu, ve hatta tüm insanlığı ilgilendiren konular. Aşı karşıtlığının bu derece yaygınlığı, bir toplum sağlığı problemi. Aşı karşıtları yüzünden pandeminin önüne geçilemiyor. Ya da küresel ısınma konusundaki bilgisizlik ve inançsızlık, bu konuda gerekli adımların politikacılar tarafından atılmasını önlüyor, sonuç olarak da gelecek nesilleri ve insanlığın geleceğini tehlikeye sokuyor. Yani bu kadar hayati sonuçları var bilimsel konulara aşinalık meselesinin. Bu yüzden de bilimin halka indirilebilmesi gerekiyor. Ama bu bir türlü becerilemiyor. Bunun nedenlerini iyi inceleyip anlamamız gerek. Bu gözardı edilebilecek bir problem değil çünkü. Çok ciddi bir konu. İnsanların ciddi zannedip kafa yorduğu pek çok konudan çok daha önemli bir konu. Ama önemini bile anlatamıyoruz, çünkü onun için önce o bilimsel cehalet sorununun üstesinden gelmek gerek. Bunun neden bu kadar önemli olduğunu anlatabilmek için bile önce o sorunun üstesinden gelmek gerekiyor çünkü. Bir kısır döngü yani. Bu konuyu sıkça düşünürüm. Elden neler gelir, neler yapabiliriz diye kafa yorarım. Çeşitli fikirlerim var. Ama toplu bir çaba gerektiren bir konu bu. Bu problemin ciddiyetini gören herkesin katılması gereken bir çaba. Tek başına üstesinden gelinebilecek bir konu değil. Fırsat buldukça, bu başlık altında bu konudaki bazı fikirlerimden bahsedeceğim.
  9. mantik

    Dürüstlük...

    Etik boşuna felsefi bir alan değil. Bu tür ikilemlerle dolu hayat. Dürüstlüğün en etik tavır olmadığı durumlar olduğu gibi, hırsızlığın, hatta adam öldürmenin bile kötü olmadığı durumlar mümkün hayatta. Bu yüzden mutlak sonuçlara kolayca ulaşılabilecek bir alan değil etik. Hukukçuların almak zorunda olduğu felsefi dersler arasında. Çok çetin bir konu aynı zamanda. Kolay bir alan kesinlikle değil.
  10. Tabu, Yeni birşey anlatabilmek önemli, evet. Ama ben, benimkine benzer bir çalışmadan haberdar değilim. Umuyorum ki, farklı birşey ortaya çıkacak.
  11. Onunkinden iyi bir iş çıkaramayız elbette, ama olduğu kadar artık diyelim 🙂
  12. Ben bildiğimiz gibi eski usul hikaye yazayım. Varsın çok okunmasın. Maksat ilgi gösterenler, merak edenler, bu konularda kafa yoranlar ilgilensin. Hele bir ortaya nasıl birşey çıkacak onu göreyim de, ondan sonra düşünülür çok kişiye ulaştırmaya değer mi diye. Belki de bırak başkalarının okumak istemesini, benim bile bastırmak istemeyeceğim birşey çıkacak ortaya. Onun için burada deniyorum önce fikri.
  13. Bu başlıkta bahsettiğim romanın (ya da uzun hikayenin, artık hangisi olacak bitince bilmiyorum) Hikaye ve Roman bölümündeki linki:
  14. 2. Bölüm Yolculuk Aradan aylar geçtikten sonra, yola çıkma günü geldi, ve büyük bir kalabalığın toplandığı bir hangarda, bizdeki küçük jetlere benzer büyüklükteki Seyahat-i Alem cihazının son kontrolleri yapılırken, onlar da kalabalık ile vedalaşıyorlardı. Bu zamana kadar artık tüm hazırlıklar yapılmış, geriye sadece son kontrolleri yapıp yola çıkmak kalmıştı. Bizdeki en yakın karşılığı için uzay gemisi diyebileceğimiz Seyahat-i Alem makinesi, son model bilgisayar sistemleri ve yapay zeka ile donatılmış, hem nükleer, hem kimyasal yakıtla çalışan, mürettebatın en çok vakit geçirecekleri bölümü kendi ekseninde uygun hızda döndürülmek suretiyle yapay çekim özelliği kazandırılmış, ve birkaç kişilik bir mürettebatın her türlü ihtiyacını karşılacayak biçimde tasarlanmış bir araçtı. Zaten yollarının çok uzun sürmesi beklenmiyordu. Asıl vakit alacak kısım, öbür realiteye ulaşıp iniş yaptıktan ve araştırmalarına başladıktan sonrası olacaktı. Seyahatin nasıl mümkün olduğu ve teorisi çoğu kişinin kolay anlayamayacağı düzeyde derin ve karmaşık olduğu için, ancak Eda ve benzeri düzeyde uzman fizikçilerin anlayabileceği bir konuydu. Fakat özetle, uzayda, veya herhangi bir vakum ortamında, yapay bir tekillik (singülarite) oluşturmak ve onun etrafındaki bir yörüngede yüksek hızla hareket etmeye dayalı bir işlemdi bu giriştikleri. İşin içinde fiziksel formüllere dayalı pek çok derin hesaplar vardı elbette, ama artık yapay zekanın çok ciddi düzeyde olduğu kendi dünyalarında bu tür hesaplar mümkündü. Kuantum fiziğinin kendi evrenlerindeki karşılığı olan bilim dalı keşfedildiğinden beri, yani son birkaç yüzyıldır, farklı evrenlerin ve farklı kuantum realitelerinin varlığı savlanmaktaydı zaten. Yeni olan, ve sadece son birkaç on yılın ürünü olan gelişme, bu realiteler arası yolculuğun yollarının keşfi ve pratik hale gelmesi olmuştu. Bu konuda da, pek çok başka fizikçi ve bilim insanıyla birlikte, Eda'nın da katkısı büyüktü. Diğer realitelere (kendi kullandıkları terim ile "alem"lere) önce insansız bilgi toplama araçları gönderilmiş, ve dünya yörüngesinin bıraz ötesine gönderilen bu cihazların, yörüngeye girerek dünyayı gözlem altına alması ve incelemesi, sonra da geriye bilgi göndermesi mümkün olmuştu. İşin teorisi gereği, seyahat ettikleri realitelerin çoğu, kuantum düzeyinde kendilerininkine benzer olanlar olmak zorundaydı. Yani, istatistiksel açıdan, belki dünyada hiç hayatın ortaya bile çıkmadığı türde realitelerin sayısı belki çok daha fazla olmak zorunda olsa da, iş seyahat etmeye gelince, ancak yakın olanlara gidilebiliyordu. Çok farklı olanlara gitmek, eldeki teknoloji ile henüz mümkün değildi. Bu yüzden, bilgi toplama cihazı gönderdikleri realitelerin çoğu dünyada hayatın ortaya çıktığı ve insanlığın benzer geliştiği realiteler olmuştu. Binden fazla realiteye gönderilen cihazların, oralarda çektikleri resimler, inceledikleri ve kaydedip raporladıkları radyo ve televizyon yayınları, yapay zeka tarafından incelenip, kendi realitelerindeki teknolojiden farklı olmalarına rağmen kodları çözülüp analiz edilebilmişti. Bu sayede toplanan bilgiler göstermekteydi ki, bu realitelerin yarısından çoğu kendilerininkine az çok benzer gelişmiş, ve Osmanlı'nın devamı olan uygarlığın gücü günümüze kadar gelmiş, ve dünya üzerindeki baskın bilimsel, teknolojik, ekonomik ve siyasi güç olarak yerini almıştı. Fakat bu realitelerin yarısına yakın kısmında, Türk/İslam uygarlığı bağnazlık ve dogmatizm batağına batıp Avrupa ve uzak Asya uygarlıklarına kıyasla geri kalmıştı. İşte Kaan ve Eda'nın görevi, bu ikinci tür realitelerin temsilcisi olarak seçilmiş bir tanesine giderek yakından incelemede bulunmak, o realitenin tarihini öğrenmek, ve durumun neden ve nasıl bu hale dönüştüğünü incelemekti. Araca bindiler, son hazırlıklarını yaptılar, ve geri sayımdan sonra araç harekete geçerek, onları dünya yörüngesinin dışına gönderdi. Yörüngeden çıkıp yeterince uzaklaştıktan sonra, realiteler arası sıçramayı gerçekleştirecek motoru çalıştırdılar, ve bir anda cihaz incelemek istedikleri realiteye sıçrama gerçekleştirdi. Ondan sonra tekrar dünya yörüngesine yaklaştılar, ve uygun bir yörüngeye girip, doğru realitede olup olmadıkları tespit etmek ve diğer gerekli ölçümleri yapmak için bir süre yörüngede kaldılar ve ellerindeki sensörlerle gerekli bilgileri toplayıp araçlarının bilgisayarına analiz ettirdiler. Doğru realiteye ulaştıklarını anladıktan sonra da, bir sonraki aşamaya geçtiler, ki bu da gerekli dili öğrenmekti. Önceki araştırmaların da söylediği gerçeği kendi cihazları da onaylıyordu. Tüm televizyon ve radyo yayınlarının uzun süre incelenmesine dayalı veriler, bu realitede ingilizcenin dünyada en çok konuşulan baskın dil olduğunu gösteriyordu, ve kendilerinin de bu dili öğrenmesi gerekiyordu. Araçlarındaki yapay zeka cihazının özelliklerinden biri de, bir iletişim türü veya dili, eğer yeteri kadar veri toplayıp, gerekli ve uygun imaj ve seslerle destekli bir şekilde analiz edebildiyse, tüm gerekli gramer özellikleri ve yaygın kullanılan kelime ve ifadelerle birlikte öğrenebilmesi, ve hatta sonra da hızlı bir şekilde öğretebilmesiydi. Bu öğretmenin yöntemi, bir sanal realite makinası benzeri bir şekilde, kafaya geçirilen bir başlık ile, uygun görüntü ve seslerin hızlı bir şekilde, uygun sırayla ve yeteri kadar tekrarla kişiye göstermesi üzerine kuruluydu. Bu öğrenmeyi yola çıkmadan önce yapmaları istenmemişti, çünkü gerekli verilerin, gidilen realiteden canlı bir şekilde toplanması ve orada öğrenilmesi tercih edilmişti. Herhangi bir sebeple, ufak hesap farkları yüzünden tam istedikleri realite değil, onun çok benzeri, neredeyse kopyası, ama yine de biraz farklı olan bir tanesine gidilme olasılığına karşı alınmıştı bu önlem. Araştırma açısından, birbirine bu derece yakın olanların herhangi birinin incelenmesinde bir sakınca yoktu. Ama, Kaan ve Eda'nın zorluk yaşamaması, ve doğrudan gidilen realiteyi inceleyip, ona özel bilgileri öğrenmeleri istendiği için bu yol tercih edilmişti. Bu yüzden, yörüngede geçirdikleri birkaç hafta boyunca, her gün hızlı öğrenme makinasında vakit geçirerek, hem gidecekleri dünyanın en yaygın dili olan ingilizceyi, hem de bu dünyadaki yaşam tarzını öğrendiler. Nihayet, gezegenin yüzeyine inip, asıl araştırmalarına başlamanın günü gelmişti. Bu realitenin en baskın siyasi ve ekonomik gücü olduğunu tespit ettikleri Amerika Birleşik Devletlerinin kırsal bölgelerinin birinde, gözlerden uzak bir yere iniş yapmaya karar verdiler.
  15. 1. Bölüm İstişare Odası Kaan yorulmuştu. Bu toplantının artık sona ermesini istiyordu. Odanın ortasında bulunan, yüzeyi oldukça geniş, alçak bir yuvarlak sehpanın etrafındaki herkes gibi o da bir minderin üzerine bağdaş kurarak oturmuş durumdaydı. Eskinin Osmalı sofralarını andıran bu yüzeyin üzerinde doğu ve islami motiflerle süslü bir ibrik, ve yine benzer şekilde süslü metal kupalardan başka sadece tablet görünümlü elektronik cihazlar vardı. Bu cihazlar, ekranlarını kolay okunur bir açıda tutan plastik ayaklara yaslanmış bir şekilde durmaktaydılar. Aşağı yukarı herkesin önünde birer tane olan bu cihazlar haricinde, odada yüksek teknoloji ürünü başka birşey göze batmıyordu. Yuvarlak sakallı yaşlı kişi, "O halde, vazifeyi anlıyorsun" dedi. "Evet" dedi Kaan. "Öte alemlerden bu bahsi geçeni ziyaret edip, tetkik etmemizi, ve neden bizimkinden değişik olduğunun, ve ne zamandan itibaren ve ne sebeple değiştiğinin idrakına teşebbüs etmemizi istiyorsunuz" dedi. "Sadece bizimkinden değil" dedi çember sakallı yaşlı adam. "Başka pek çok aleme gönderdiğimiz zat-ül hareke malumat devşirme cihazlarının gösterdiği kadarıyla nispeten çoğunluğu bizimkine benzemesine rağmen, az sayıda bazı alemler bu bahsi geçen gibi gözükmekte. Bu alemi o cinslerin bir mümessili olarak seçtik, ve onu anlamak diğer benzerlerini de anlamamıza yardım edecektir" dedi. "Ne zaman azimet edelim?" diye sordu Kaan. "Zevceniz Eda hanımın tasarlayıp inşa ettirdiği Seyahat-i Alem cihazı hazır hale gelir gelmez azimet edebilirsiniz" dedi yaşlı adam. Hemen ardından toplantı sona erdi ve Kaan evine doğru yola koyuldu. Binanın hemen dışında, bizdeki en yakın karşılığı taksi diyebileceğimiz bir ulaşım aracına binip arka koltuğuna oturdu, ve gitmek istediği adresi sözlü olarak söyledi. Araç ise hemen hakarete geçti, kendisi için ayrılmış, normal trafikten ayrı bir yolu kullanarak kısa süre içinde Kaan'ı evine ulaştırdı. Uzun sürecek bir görev için eşi ile birlikte görevlendirilmişti. Uzman bir fizikçi olan eşi Eda'nın uzun yıllar önce tasarlamış olduğu, ve nihayet son yıllarda pratik olarak kullanıma geçirilmiş bir uzay aracını kullanarak alternatif bir realiteye yolculuk edeceklerdi. Bilim ve uygarlık tarihi konusunda uzman bir akademisyen olan Kaan'dan, araştırmaları için seçilmiş olan realitenin neden kendilerininkinden farklı olduğunu araştırması bekleniyordu. Yüzyıllardır hiçbir gerçek politik gücü kalmamış olan Sultan'dan, ve halk tarafından seçilen Meclisten daha bile güçlü olan Bilgeler Heyeti tarafından bu iş için görevlendirilmşti. Dolayısıyla, kolay kolay hayır denemeyecek bir görevdi bu. Gerçi kendisi de hayır demeyi hiç aklından bile geçirmiyordu. Uzmanlık alanına giren ve merak ettiği bazı konuları incelemek için mükemmel bir fırsattı bu çünkü. Henüz çocuk sahibi değillerken, yolculuk ve macera gerektiren bu tür görevleri mümkün olduğu kadar yerine getirmenin kariyeri açısından iyi olacağını düşünüyordu. Bu araştırma sonucu çıkaracağı yayınlar sayesinde, çalıştığı yer olan, bizdeki karşılığı üniversite kabul edileblecek bir yüksek eğitim ve araştırma kurumundaki yerini iyice sağlamlaştırmış olacaktı. Eşi Eda çok istekli değildi aslında. Bu tür bir macera fikri ve başka alemlere seyahat fikri Kaan'a kıyasla Eda'nın o kadar hoşuna gitmiyordu. Ama seyahat için kullanacakları cihaz Eda'nın tasarımı olduğundan, eşini bu seyahat sırasında en güvenli tutacak kişinin kendisi olacağını düşündüğü için, ve aylar boyu süreceği tahmin edilen böyle bir görevde onu yalnız bırakmak istemediği, kendisi de yalnız kalmak istemediği için, bu göreve katılmaya razı olmuştu.
×
×
  • Create New...